• Gợi ý từ khóa:
  • hán tự 360, luyện JLPT, đắc nhân tâm, học tiếng nhật

Ma Nữ Của Laplace

Mỗi khi Keigo-sensei có sách xuất bản ở Việt Nam là một lần cộng đồng trinh thám nói chung, những ai đam mê trinh thám Nhật Bản nói riêng dậy sóng. Bởi từ lâu, sau cái bóng quá lớn của hai tác phẩm: Phía sau nghi can X và Bạch dạ hành, cái tên Higashino Keigo sớm không còn xa lạ với độc giả Việt Nam. Độc giả hóng chờ tác phẩm của ông, hóng chờ những cuốn sách đặc sắc trong tình tiết, đi sâu vào góc khuất tâm lí con người hay ẩn chứa thông điệp nhân sinh sâu sắc… Và Rapurasu no Majo – Ma nữ của Laplace cũng không ngoại lệ.

Trước hết cần khẳng định, Rapurasu no Majo – Ma nữ của Laplace không phải một tác phẩm tệ. Ở cuốn sách hơn ba trăm trang này, độc giả vẫn dễ dàng nhận thấy cái duyên, cái khéo của Keigo-sensei trong việc dựng truyện, dẫn dắn cốt truyện qua những tình tiết cuốn hút người đọc. Hai vụ án bí ẩn mà ai ai cũng dễ dàng đoán biết được hung thủ nhưng lại chẳng thể tưởng tượng nổi cách thức gây án như thế nào. Giả thuyết được đưa ra song lại nhanh chóng bị bác bỏ bởi điều kiện có thể thực hiện cần sự tính toán lí tưởng đến mức phi thực tế. Chưa kể việc tác giả móc nối hai vụ án mạng ở thì hiện tại với vụ ngộ độc khí H2S tám năm trước của một đạo diễn thiên tài cũng hết sức khéo léo. Nó mở ra cả một chiều sâu cùng dần hé lộ các mối quan hệ phức tạp giữa các nạn nhân, giữa những con người tưởng chừng không hề liên quan, giữa những điều bí ẩn nằm ngoài hiểu biết thông thường.
Và hơn cả, chất Keigo vẫn cực kì đậm đặc trong việc tác giả đã khơi gợi không ít vấn đề, không phải là mới song chưa bao giờ thôi nhức nhối trong cuộc sống. Vấn đề về lòng ích kỷ của con người, con người có khả năng nhận thức thế giới khách quan hay không và khi nhận thức được tận cùng của thế giới, liệu có phải là một điều may mắn hay vấn đề tồn tại lâu đời: “Nghệ thuật vị nghệ thuật hay nghệ thuật vị nhân sinh?” Mọi bi kịch bắt đầu từ sự vị kỉ của Amakasu Saisei trong khát vọng theo đuổi nghệ thuật, theo đuổi sự hoàn hảo. Sự mù quáng ấy của lão khiến tôi chợt nhớ Hoài Thanh từng nói: “Nghệ thuật đến cuối cùng là để vị nhân sinh. Nhưng để phục vụ nhân sinh cho tốt, nghệ thuật phải có cái say sưa vị nghệ thuật”. Tiếc rằng, Amakasu Saisei không hiểu được điều đó mà chỉ hướng đến thứ nghệ thuật xa vời kia mà không biết rằng đó là tội ác.

Có thể nói, Rapurasu no Majo vẫn là một trong những tác phẩm tiêu biểu cho phong cách sáng tác của tác giả Higashino Keigo: cái tài trong dựng chuyện, cái khéo trong dẫn dắt tình tiết, cái tâm khắc khoải nhân sinh đằng sau những ngôn từ hiển lộ.

Nhưng Rapurasu no Majo không phải là một tác phẩm tệ cũng không có nghĩa đó là một tác phẩm thực sự xuất sắc. Những điểm tích cực trong chiều dài hơn ba trăm trang là không đủ để khỏa lấp các mặt hạn chế của cuốn sách.
Dẫu biết rằng sau hai đỉnh cao là Phía sau nghi can X và Bạch dạ hành, sẽ rất khó và cũng rất lâu nữa, Keigo-sensei mới có thể có được tác phẩm thứ ba tác động mạnh vào tâm trí độc giả như vậy. Song Rapurasu no Majo lại như một bước hụt hơi thấy rõ của ông trên chặng đường sáng tác trinh thám, cả về việc khép lại vụ án lẫn việc khắc họa nội tâm nhân vật.

Cuốn truyện có một khởi đầu đầy ấn tượng như vượt thoát ra lối mòn, cách viết thông thường của Keigo-sensei: Mở đầu bằng một thảm họa kinh hoàng của tự nhiên. Và những vụ án xuất hiện cũng phần nào liên quan tới thảm họa. Điều đó cùng với sự phát triển của khoa học trong việc tạo nên kì tích nơi bộ não của Madoka, Kento khiến cho tác phẩm được bao trùm bởi sự kì bí hoành tráng.

Song ấy cũng chính là một con dao hai lưỡi. Nếu không giải quyết một cách trọn vẹn, hợp lí những tình tiết móc nối liên tục với nhau theo mắt xích thì câu chuyện rất dễ rơi vào trạng thái đầu voi đuôi chuột, mở đầu cuốn hút, đoạn kết lãng xẹt. Đáng tiếc thay, điều đó đã xảy đến với Rapurasu no Majo. Càng trôi về những chương cuối cùng của tiểu thuyết, câu chuyện càng đi rất xa so với những gì đề ra ban đầu. Các vụ án nhiễm độc khí H2S như chìm dần vào quên lãng trước bí ẩn đằng sau sự kì quái của Madoka. Sự giải thích, lí giải cho thủ pháp gây án hết sức sơ sài. Thậm chí, vụ án xảy ra với gia đình Kento, tác giả vẫn chỉ đi lướt qua, việc Amakasu Saisei đã lên kế hoạch cùng đồng phạm thực hiện vụ án đó như thế nào, Keigo-sensei cũng không hề đi vào chi tiết.
Chưa kể, động cơ gây án của Amakasu Saisei chưa đủ mạnh, hay có thể nói, cách tác giả diễn giải động cơ gây án khiến nó trở nên “lãng xẹt”. Không ít trường hợp, vì sự ích kỉ cá nhân, tính cuồng vọng, ám ảnh tâm lý cưỡng chế mà một người chồng sẵn sàng giết vợ, một người cha sẵn sàng giết con. Không ít kẻ gia trưởng coi bản thân là số một sẵn sàng bóp nghẹt những người xung quanh theo ý thích cá nhân của hắn. Song lí giải cho hành động táng tận lương tâm ấy bằng những lời bao biện này thì thật thiếu thuyết phục: “Mày nghĩ tại sao tao phải giết mẹ con mày? Nói ngắn gọn, vì mẹ con mày khiến tao thất vọng”, “Amakasu Saisei thiên tài không đời nào để những tác phẩm thất bại tồn tại trên đời. Tao sẽ chỉ cho ra đời những tác phẩm hoàn hảo, bằng bất cứ giá nào. Nếu đã không còn hi vọng đòi hỏi điều đó từ mẹ con mày, thì trước hết, tao phải loại bỏ, rồi sửa chữa lại quá khứ”. (trang 357)

Ngoài ra, việc Kento và Madoka có được khả năng đặc biệt được lí giải bằng một vùng đặc biệt trong não tổn thương, sự can thiệp của phẫu thuật đã dẫn đến những thay đổi trong việc hoạt động của não bộ. Nhưng vị trí não bộ đặc biệt đó là gì thì Keigo-sensei lại không thể nói rõ ràng. Thêm nữa cách thao túng của các cơ quan chính phủ vào việc nghiên cứu hai thanh niên trẻ tuổi kéo theo mệnh lệnh đột ngột buộc khép lại vụ án ở hai suối nước nóng càng khiến kết truyện trở nên “cục súc”.

Thêm nữa, việc đưa quá nhiều tình tiết, những cú twist liên tiếp song không giải quyết triệt để không chỉ khiến cho cái kết của Rapurasu no Majo đuối mà còn khiến câu chuyện mỗi lúc một thêm rời rạc. Để rồi kết lại bằng đoạn đối thoại lửng giữa Takeo với Madoka: “… Tương lai thế giới này ấy. Nó sẽ ra sao?”, “Chuyện đó, không nên biết sẽ hạnh phúc hơn” (trang 365) không đủ sức nặng để kết lại quá nhiều vấn đề vẫn còn bỏ ngỏ. Vả lại, bản thân đoạn đối thoại đó cũng như chứng minh: Có lẽ, đến đây, Keigo-sensei không thể lên tiếng khẳng định dự đoán tương lai nhân loại mà ông muốn gợi mở để mỗi người tự tìm ra câu trả lời. Song, lời đáp lấp lửng của Madoka dễ khiến độc giả cảm thấy, tác giả đang áp đặt ý nghĩ về một tương lai không mấy tươi sáng. Sự thật, sự diệt vong của Trái đất không phải điều mà khoa học chưa từng dự báo. Song con người đến ngày đó hoàn toàn có thể đã tìm thấy cuộc sống mới trên một hành tinh khác. Vậy, câu nói của Madoka, có phải đã quá bi quan?

TẠM KẾT
Dẫu không phải một tác phẩm quá đỗi xuất sắc và còn cách một quãng rất xa nữa mới có thể so sánh với những tác phẩm trước đó đã làm nên tên tuổi của Keigo-sensei như Phía sau nghi can X hay Bạch dạ hành; song ta cũng không thể phủ nhận hoàn toàn giá trị mà Rapurasu no Majo mang đến cho độc giả về cách nhìn nhận con người, cuộc sống. Và với Rapurasu no Majo, Higasino Keigo lần nữa chứng tỏ sức sáng tạo dồi dào cùng quá trình đổi mới hướng tiếp cận vấn đề, phong cách sáng tác của ông trên mảnh đất văn học trinh thám.

Nguồn: takoyaki.asia

0
 back to top